CôngThương - Do đó, để ổn định kinh tế vĩ mô, các biện pháp kiềm chế lạm phát cần được triển khai đúng lúc, kịp thời…

 

 

Mới chỉ qua hai tháng đầu năm, nhưng với việc tăng giá hàng hoá tiêu dùng trong dịp Tết Nguyên đán, tăng tỷ giá ngoại tệ, tăng giá xăng dầu, giá than, rồi thông tin bắt đầu tăng giá điện, từ đầu tháng 3… khiến hàng loạt giá dịch vụ đua nhau tăng giá. Trước thực tế này, lo ngại lạm phát cao có thể tái xuất hiện. Tiến sĩ Vũ Thành Tự Anh, Giám đốc nghiên cứu Chương trình giảng dạy kinh tế Fulbright phân tích, nếu nhìn vào chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của năm 2009 là 6,88% thì dường như không có cơ sở để lo lắng về nguy cơ tái lạm phát cao tái xuất hiện. Tuy nhiên, nếu nhìn vào động thái chính sách vĩ mô thời gian qua, đồng thời đặt nền kinh tế Việt Nam trong bối cảnh chung của kinh tế thế giới cũng như chỉ số CPI của 2 tháng đầu năm thì có những lý do chính đáng để lo ngại lạm phát cao có thể quay trở lại trong năm 2010. Ngoài ra, nền kinh tế Việt Nam trong khi đang phụ thuộc khá nhiều vào NK, việc giảm giá VND trong tháng 11/2009 cùng với sức ép tiếp tục giảm giá VND trong năm 2010 chắc chắn ảnh hưởng tới mặt bằng giá chung. Hơn nữa, lo lắng về lạm phát của thị trường vẫn đang được duy trì, thể hiện qua lãi suất trong các phiên đấu thầu trái phiếu Chính phủ ở tất cả các kỳ hạn. Còn theo Tiến sĩ Vũ Đình Ánh - Viện Nghiên cứu Khoa học Thị trường Giá cả (Bộ Tài chính), có nhiều khả năng diễn biến chỉ số giá tiêu dùng (CPI) hằng tháng năm 2010 sẽ lặp lại kịch bản 2004-2005 với lạm phát cả năm dừng ở một con số. Tuy nhiên, khả năng này có thành hiện thực hay không phụ thuộc rất lớn vào cách thức điều hành các chính sách kinh tế vĩ mô của Việt Nam. Nếu việc điều hành chính sách kinh tế vĩ mô không hợp lý, kịp thời thì CPI có thể lên tới 12-15%. Bên cạnh đó, biến động thị trường vàng và ngoại tệ năm 2010 có thể còn gay gắt hơn so với năm 2009. Nếu chúng ta không chủ động điều hành chính sách tỷ giá hối đoái tốt kết hợp với kiểm soát được thâm hụt thương mại và thâm hụt cán cân thanh toán thì sẽ tạo ra những cơn chấn động, ảnh hưởng đến nền kinh tế.

 

 

Để ổn định nền kinh tế vĩ mô,giải pháp ưu tiên trước hết trong ngắn hạn là giữ vững mức động viên vào ngân sách Nhà nước (NSNN) khoảng 1/4 GDP - không giảm nhưng cũng không được tăng để không tăng thêm gánh nặng huy động vào NSNN cho nền kinh tế. Bên cạnh đó, giảm đến mức tối thiểu và tiến tới xoá bỏ sự phân biệt về thành phần kinh tế trong cả thực hiện nghĩa vụ thu nộp NSNN cũng như thụ hưởng các khoản chi NSNN và mang tính chất chi NSNN. Ưu tiên thứ hai, là giảm mức độ thâm hụt NSNN trong lộ trình tiến tới cân bằng cán cân NSNN trong dài hạn. Trước mắt, cần chấm dứt chính sách nới lỏng tài khoá, nhất là nới lỏng thông qua tăng chi đầu tư phát triển, đồng thời xúc tiến chương trình cơ cấu lại chi NSNN theo hướng: ưu tiên đáp ứng đủ chi thường xuyên gắn với cải cách hành chính, tinh giản bộ máy và cắt giảm thủ tục; chi đầu tư phát triển hướng vào thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế; đảm bảo chi trả nợ đầy đủ, trong kế hoạch có thể bố trí trả nợ trước hạn. Mục tiêu mức thâm hụt NSNN năm 2010 có thể xuống dưới 6% thông qua giảm tỷ lệ chi NSNN so với GDP như dự toán, cắt giảm các công trình đầu tư khổng lồ có thời gian đầu tư dài. 

 

Cũng để đối phó, kiềm chế lạm phát, bên cạnh hàng loạt giải pháp như chống nhập siêu, thúc đẩy tiêu thụ hàng hoá nội địa, bình ổn giá cả thị trường... cần phải nâng cao hiệu quả của nguồn tín dụng. Theo đó, phải điều chỉnh lại cơ cấu đầu tư, cơ cấu lại nền kinh tế và không thể đầu tư vào tất cả các dự án đang triển khai, mà cần điều chỉnh lại cả mô hình tăng trưởng. Cũng theo đó, không thể tiếp tục tăng trưởng bằng cách cho thuê đất, kêu gọi đầu tư nước ngoài làm những dự án chiếm nhiều đất, làm sân golf. Cũng không thể đẩy XK sản phẩm thô mà cần tìm cách thay đổi, phải chế biến nhiều hơn, sản xuất, chế tác sâu hơn, XK các sản phẩm có chế biến, có sử dụng kinh nghiệm của người lao động Việt Nam. Ngoài ra, cùng với triển khai các giải pháp cấp bách, cần tái cấu trúc nền kinh tế, mà bản chất là tạo ra hành lang pháp lý để đảm bảo việc phân bổ các nguồn lực đầu tư hiệu quả. Muốn vậy, cần tạo hai đột phá: đẩy nhanh cổ phần hoá DN nhà nước, tạo ra môi trường kinh doanh tiết kiệm chi phí hơn cho DN.